|
Uitgangspunten zijn de basis
van alle huidige en
toekomstige standpunten en besluiten. Uitgewerkte uitgangspunten leiden
tot transparantie en tot voorspelbaarheid van standpunten en
besluiten. De uitgangspunten van Nederland
2020 zijn:
Respect voor leven
Respect voor leven en gelijkwaardigheid van mensen zijn
uitgangspunt nummer één. Respect voor menselijk leven en
gelijkwaardigheid van mensen wordt verwoord in de
integriteitsrechten uit de universele verklaring van de rechten
van de mens en vormt de randvoorwaarde voor alle andere
uitgangspunten en standpunten. Een grote mate van
zelfbeschikking is een natuurlijk uitvloeisel van de integriteitsrechten. Een emotioneel en financieel minimum dient
door de samenleving voor een ieder te worden gewaarborgd.
Rechtszekerheid wordt bepaald door zorgvuldigheid, maar
hiernaast ook beïnvloed door uitsluitselduur. Respect voor leven
is tevens een uitgangspunt voor de flora en fauna om ons heen.
Vertrouwen in kennis
Kennis en wetenschap zijn het aanknopingspunt voor beleid en
besluiten. Kennis en de wetenschap zijn per definitie neutraal
van aard. Een verplichting om kennis en wetenschap
op de juiste manieren - ter verbetering van de maatschappij - in
te zetten, rust op ons allen.
Een
breed gedragen rechtstaat
Het
na te streven model voor Nederland is een breed gedragen
rechtstaat. Democratische beslissingsprocessen zijn de meest
geëigende methode om een breed gedragen rechtstaat te bereiken.
Verschillende verschijningsvormen van democratie kunnen leiden tot
een breed gedragen rechtstaat.
Solide positionering van Nederland
Een
nieuwe visie op Nederland – Nederland als voorbeeld voor de rest
van de wereld en Nederland als geduchte concurrent op sociaal,
economisch, ecologisch en wetenschappelijk gebied. Een
vooruitziende maatschappij gericht op technologie, duurzaamheid
en hernieuwbaarheid moet Nederland in de 21e eeuw
welvaart en welzijn brengen.
Ondernemerschap in zijn ruimste zin is een belangrijke bron voor
innovatie en vooruitgang. Hierbij is ondernemerschap te
onderkennen bij zowel natuurlijke personen, als rechtspersonen.
Een maatschappij gericht op vooruitgang en innovatie stimuleert
ondernemerschap door het verminderen van ondernemersdrempels.
Weloverwogen overheidsinmenging en overheidstaken
Overheidsinmenging daar waar individuele belangen
sociaal-maatschappelijke belangen in aanzienlijke mate kunnen
schaden en daar waar collectiviteit doelmatigheid bevordert. In
overige gevallen worden zaken aan private partijen en individuen
overgelaten, waarbij een toezichts- en interventieplicht voor de
overheid resteert. Inbreuk in de persoonlijke levenssfeer is
slechts in een beperkt aantal gevallen te verantwoorden. Gewenst
gedrag kan, afhankelijk van de situatie, op verschillende
manieren worden gestimuleerd en worden beloond. Ongewenst gedrag
kan daarentegen, afhankelijk van de situatie, op verschillende
manieren worden ontmoedigd en worden bestraft.
De
overheid rekent tot haar taken de informatievoorziening aan
burgers over de door haar gemaakte beslissingen, overwegingen en
de voortgang van haar langetermijnplanning en zorgt hiermee voor
inzicht en transparantie. De overheid dient als de meest
betrouwbare informatieverstrekker voor maatschappelijke
gebeurtenissen en daaraan gekoppelde feiten.
Een
daadkrachtige en efficiënte overheid
Nederland functioneert op zijn best met een daadkrachtige en
efficiënte overheid. Openbaar bestuur geschiedt volgens een
langetermijnplanning en langetermijnvisie en niet volgens de
waan van de dag. Burgers geven bestuurders een mandaat om namens
hen te besturen. Moedigheid bestaat om zaken anders te doen en
om in de wereld voorop te lopen. Hiernaast geldt het
uitgangspunt ‘liever goed gejat dan slecht bedacht’, het wiel
hoeft immers niet twee maal uitgevonden te worden.
Overheidsorganen handelen risicoavers. Bij uitbesteding van
werkzaamheden worden ook bijbehorende risico ‘uitbesteed’.
De samenleving wordt zodoende zo veel mogelijk beschermd tegen
onvoorziene risico’s.
Belangen worden niet langer slechts uitgesproken en behartigd
door individuen en politieke partijen. Ondernemingen en NGO’s
spelen een steeds grotere rol in het vertegenwoordigen van
economische en maatschappelijke belangen. Gestructureerde
inbreng vooraf aan het wetgevings- of bestuursbesluitproces,
afkomstig van toezichthouder(s), wetenschap, ondernemingen en
NGO’s, draagt bij aan een efficiënte overheid en effectief
bestuur. Gestructureerde
inbreng vooraf vermindert de doorlooptijd van het wetgevings- of
bestuursbesluitproces en bezwaren en bezwaartermijnen.
Hernieuwde staatsinrichting en bestuurlijke vernieuwing
Een
hedendaagse structuur voor politiek en openbaar bestuur is
noodzakelijk om een daadkrachtige en efficiënte overheid te
bewerkstelligen. Transparantie in politiek en bestuur is de
basis voor goed functioneren. Een nieuw evenwicht tussen bestuur
enerzijds en toezicht op bestuur en overheidsgerelateerde
instellingen en instanties anderzijds moet worden gevonden.
Externen, zoals journalisten, de ombudsman en klokkenluiders,
dienen effectief toegang te krijgen tot de verschillende
toezichthouders. Het parlement is de toezichthouder voor de
regering. De regering erkent continu deze verhouding met het
parlement. Een zakenkabinet, waarbij ministers en
staatssecretarissen een minder sterke band met partijen uit het
parlement onderhouden en voornamelijk zijn benoemd vanwege hun
bestuurlijke kwaliteiten en inhoudelijke kennis, lijkt de
aangewezen transparante en efficiënte vorm voor een
daadkrachtige regering. In een dergelijke vorm kan tevens het
parlement haar taak als ‘onafhankelijke’ toezichthouder, zoals
gewenst binnen ons dualistisch systeem, beter waarmaken. Het
toezicht door het parlement dient voorts te worden omgebogen van
conflictdebat naar discussie en brainstormen ten behoeve van de
voortgang en vooruitgang. Dit in tegenstelling tot het
voornamelijk voeren van partijpolitiek. Conclusies die zijn
getrokken bij het opstellen van de Nederlandse corporate
governance code dienen te worden geëxtrapoleerd naar het
openbaar bestuur. Politieke partijen dienen duidelijkheid te
verschaffen in onderlinge tegenstellingen en overeenkomsten.
Realistische politiek
Kritiek is goed, maar zonder realistische oplossingen of
alternatieven is verwijt aan de bestaande situatie zinloos.
Fouten moeten worden geminimaliseerd, maar zijn onderdeel van
het spel. Bij besluitvoering of verantwoording van
besluitvoering, dient rekening te worden gehouden met de
natuurlijke weerstand tegen achteruitgang in comfort en gemak.
Geen keuze is de slechtste keuze.
Standpunten
gebaseerd op neergelegde uitgangspunten
Vertrouwen en voorspelbaarheid worden slechts bereikt wanneer er
een heldere koppeling bestaat tussen politieke standpunten en
neergelegde uitgangspunten.
|